فعالیتهای فوق برنامه: فرهنگ و هنر

سيده مهناز حمزوي عابدي مربي نقاشي پايه هاي چهارم تا  ششم،  نهم و مربي خلاقيت كلاس اول داراي گواهي خلاقيت از اداره كل فرهنگ ارشاد اسلامي ، جز نقاشان شيراز ، كارشناس هنر، داراي ١٧ سال سابقه تدريس هنر،

فرهنگ و هنر چیست؟ 

Slider

Slider

 

 
فرهنگ و هنر یکی از اجزای اصلی هر جامعه و کشوری است که داشتن آن به نوعی اصالت آن جامعه را نشان می دهد. اما به راستی فرهنگ و هنر به چه معناست؟
فرهنگ، راه مشترک زندگی، اندیشه و کنش انسان در یک جامعه است. فرهنگ در بر گیرندهٔ این موارد است:
  1. سازگاری کلی با نیازهای غریزی و فطری واقتصادی یا محیط جغرافیایی پیرامون؛
  2. سازمان مشترکی که برای فرو نشاندن نیازهای اجتماعی و سیاسی که از محیط پیرامون بر خواسته‌اند، پیدا شده است؛
  3. مجموعهٔ مشترکی از اندیشه‌ها و دستاوردها.
فرهنگ شامل هنر، ادبیات، علم، آفرینش‌ها، فلسفه و دین است. فرهنگ‌ها دارای عناصر بسیارند که بطور آمیزه و نامیزهٔ معنایی در جامعه شناورند و درست از میان خودآگاه و ناخودآگاه هوشیاری اجتماعی عبور می‌کند.
 
فرهنگ فارسی معین واژهٔ «فرهنگ» را مرکب از دو واژهٔ «فر» و «هنگ» به معنای ادب، تربیت، دانش، علم، معرفت و آداب و رسوم تعریف کرده‌است.
واژهٔ فرهنگ در پهلوی ساسانی به صورت «فره هنگ» آمده‌است که از دو جزء «فره» به معنای پیش و فرا؛ و «هنگ» به معنای کشیدن و راندن، ساخته شده‌است. در نتیجه «فرهنگ» به معنای پیش‌کشیدن و فراکشیدن است. به همین سبب است که فارسی‌زبانان فرهنگ را سبب پیشرفت می‌دانند.
 
در سدهٔ بیستم میلادی «فرهنگ» به عنوان یک مفهوم محوری و کلیدی در انسان‌شناسی به کار رفت که همهٔ پدیده‌های انسانی را دربر می‌گرفت و صرفاً نتیجهٔ امور ژنتیکی به حساب نمی‌آمد. اصطلاح «فرهنگ» به‌ویژه در انسان‌شناسی آمریکایی دارای دو معنی بود:
 
ظرفیت و گنجایش تکامل‌یافتهٔ بشر برای دسته‌بندی و بیان تجربیات به واسطهٔ نمادها و کنش پندارمآبانه و نوآورانه
  • راه‌های مشخصی که مردم بر اساس آن در نقاط مختلف جهان زیسته و تجربیات خود را به شیوه‌های گوناگون بیان می‌کنند و به شکلی خلاقانه دست به کنش می‌زنند.
  • پس از جنگ جهانی دوم این اصطلاح — اگرچه با معانی مختلف — از اهمیت بیشتری در دیگر رشته‌ها و حوزه‌های علمی مثل جامعه‌شناسی، مطالعات فرهنگی، روان‌شناسی سازمانی و علوم مدیریتی برخوردار شد.
 
تعریف هنر
  
مفهوم هنر (Art) و پاسخ به پرسش هنر چیست ، موضوعي جذاب در میان انديشمندان و پژوهشگران بوده است. فلاسفه در خصوص شناخت معنی هنر و ارائه ي تفسيري از آن به صورت عام و کلي به مباحث نظري، ارائه ي تئوري و سبک شناسي مي پردازند.
 
هنر به زبان ساده فرایندی است که در آن، یک معنا یا احساس یا فرم در قالبی زیبا و با در نظر گرفتن اصول زیبایی شناسی بیان شده است. در نهایت بر عواطف و احساسات مخاطبان آن فرایند نیز اثر می گذارد. ریشه "هنر" در زبان سانسکریت به واژه سونره باز می گردد که در زبان پهلوی و فارسی امروز به شکل هنر تغییر یافته و پژوهشگران آن را به معنای انسان وارسته می دانند. هر چند تعریف هنر به این سادگی نیست و پیچیدگی های زیادی در آن وجود دارد اما معمولا آثار هنری در مواردی مانند استفاده از تخیل ، بیان احساسات ، نمایش عواطف و چند معنایی بودن وجه اشتراک دارند. گاهی برای این پدیده مرزبندی هایی مانند هنرهای زیبا و کاربردی در نظر گرفته می شود.
 
واما در جهان امروز که منشا انحرافات زیاد شده و هجوم فرهنگی علیه یک مملکت اسلامی به اوج خود رسیده؛ اگر به حفظ ارزش ها و پرورش استعدادهای نوجوانان بعنوان حاملان اصلی فرهنگ نپردازیم، این استعدادها جذب کارهای بیهوده خواهد شد و عامل تباهی جامعه می گردد. لذا سنین نوجوانی بعنوان حساس ترین دوران زندگی، زمانی است که انسان فراغت زیادی دارد و بایستی برای آن برنامه ریزی شود تا به گونه ای مناسب در فعالیت های مفید صرف گردد. لذا دانش آموزان و حضورشان در ساعات درس فرهنگ و هنر با وجود امکانات و توانایی های بالقوه می تواند یکی از بهترین شاخصه ها برای رشد و توسعه هنری و فرهنگی اقشار جامعه و زمینه ساز ارتقاء سطح فرهنگی و فکری نوجوانان و آينده سازان جامعه باشد.
 
اينجانب سميرا بهمني ليسانس رياضي و نقاشي ، داراي مدرك بين المللي نقاش درجه يك و نقاش درجه دو ،با ٦سال سابقه ي كار در مدارس و ٧سال سابقه ي تدريس خصوصي در آموزشگاه ، دبير درس فرهنگ و هنر دبيرستان دخترانه دانشگاه شيراز مي باشم كه باتوجه به روحيات دانش آموزان ، سرفصل هاي كتاب درسي فرهنگ هنر و نيز مباحث به روز شده و مورد علاقه ي نوجوانان در جامعه ي امروز مشغول به گردآوري و آموزش دسته اي از مهارت ها و فعاليتهاي لذت بخش ،جذاب و پر كاربرد براي دانش آموزانم گشته ام كه شرح اين مباحث به همراه نمونه كار دانش آموزان در ذيل آمده است اميد بر آن است كه مقبول افتد.
هر هنری کان ز دل آموختند
بر زه منسوج وفا دوختند
 
گر هنری در تن مردم بود
چون نپسندی گهری گم بود
 
گر بپسندیش دگر سان شود
چشمه آن آب دو چندان شود
 
مردم پرورده به جان پرورند
گر هنری در طرفی بنگرند
 
خاک زمین جز به هنر پاک نیست
وین هنر امروز درین خاک نیست
 
گر هنری سر ز میان برزند
بی‌هنری دست بدان درزند
 
کار هنرمند به جان آورند
تا هنرش را به زبان آورند
 
مخزن الاسرار-نظامي گنجوي

چاپ